meta equiv="CONTENT-TYPE" content="text/html; charset=utf-8"title/titlemeta name="GENERATOR" content="OpenOffice.org 2.4 (Win32)"style type="text/css" !-- @page { size: 21cm 29.7cm; margin: 2cm } H5 { margin-top: 0.49cm; margin-bottom: 0.49cm; page-break-after: auto } H5.western { font-family: "Times New Roman", serif } H5.cjk { font-family: "Lucida Sans Unicode" } H5.ctl { font-family: "Tahoma" } P { margin-bottom: 0.21cm } P.sdfootnote { margin-left: 0.5cm; text-indent: -0.5cm; margin-bottom: 0cm; font-size: 10pt } A.sdfootnoteanc { font-size: 57% } -- /style p style="margin-bottom: 0cm; font-weight: bold;" align="justify"Κωνσταντίνος Ηλιιάδης, Χρήστος Χαρατσής /pp style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"span style="font-size:130%;"
br //span/span/pp style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"span style="font-size:130%;"Η ΕΡΓΑΣΙΑ ΩΣ Η ΟΥΣΙΑ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ/span/span/p p style="margin-right: -0.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify" span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"b«Η εργασία είναι πρώτα μια διαδικασία ανάμεσα στον άνθρωπο και στη φύση, μια διαδικασία όπου ο άνθρωπος με τη δική του πράξη μεσολαβεί, ρυθμίζει και ελέγχει την ανταλλαγή της ύλης ανάμεσα στον εαυτό του και τη φύση. Την ύλη της φύσης ο ίδιος ο άνθρωπος την αντιμετωπίζει σαν μια φυσική δύναμη. Τις φυσικές δυνάμεις που ανήκουν στο σώμα του, τα μπράτσα και τα πόδια, το κεφάλι και τα χέρια, τα βάζει σε κίνηση για να ιδιοποιηθεί τη φυσική ύλη με μια μορφή χρήσιμη για τη δική του ζωή. Επενεργώντας με την κίνηση αυτή πάνω στη φύση που βρίσκεται έξω απ’ αυτόν και αλλάζοντάς την, αλλάζει ταυτόχρονα και τη δική του φύση. Αναπτύσσει τις δυνάμεις που κοιμούνται μέσα της και υποτάσσει στην κυριαρχία του το παιχνίδι των δυνάμεών της.» /b/span /p p style="margin-left: 4.76cm; margin-right: -1.86cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify" span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"bΚ. Μαρξ, /b/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"ibΤο Κεφάλαιο/b/i/span/p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Η εργασία (και η παραγωγή) ως διαδικασία ανταλλαγής ύλης μεταξύ ανθρώπου και φύσης, ανακύπτει ιστορικά ως η επίλυση μιας αντίφασης, της αλληλεπίδρασης μεταξύ έμβιων όντων και περιβάλλοντος./span/p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;" Στην αλληλεπίδραση έμβιων όντων και φυσικού περιβάλλοντος μπορούμε να διακρίνουμε επιγραμματικά τέσσερις μορφές:/span/p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p ullip style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Η πρώτη, μη ανεπτυγμένη μορφή, όπου η κατανάλωση ταυτίζεται άμεσα με τη διαδικασία εξασφάλισης αντικειμένων προς κατανάλωση (χαρακτηριστική για τα φυτά) και καθορίζεται κατά αποφασιστικό τρόπο από τις ιδιαιτερότητες του φυσικού περιβάλλοντος./span/p /li/ul p style="margin-left: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p ullip style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Η δεύτερη μορφή, όπου παρατηρείται διαχωρισμός της διαδικασίας κατανάλωσης και εξασφάλισης αντικειμένων προς κατανάλωση (χαρακτηριστική για τα ζώα), με αποφασιστικό και εδώ το ρόλο των ιδιαιτεροτήτων του φυσικού περιβάλλοντος (που εξαναγκάζει τα ζώα να κινούνται προς εξασφάλιση των αντίστοιχων αναλώσιμων αντικειμένων)./span/p /li/ul p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-left: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p ullip style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Η τρίτη, πιο ανεπτυγμένη μορφή εξασφάλισης αντικειμένων προς κατανάλωση, είναι η χρησιμοποίηση των ιδιοτήτων αντικειμένων ανόργανης και οργανικής προέλευσης, δεδομένων από τη φύση /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"bσε/b/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;" /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"bέτοιμη μορφή. /b/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Πρόκειται για μια ενδιάμεση, μεταβατική μορφή, όπου χρησιμοποιούνται αντικείμενα που δεν είναι όργανα του σώματος, όμως αυτή η χρησιμοποίηση παραμένει /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"bτυχαία /b/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"και αυτά τα μέσα χρησιμοποιούνται για απόσπαση από το φυσικό περιβάλλον έτοιμων αντικειμένων προς κατανάλωση. Ο αποφασιστικός ρόλος των ιδιαιτεροτήτων του φυσικού περιβάλλοντος διατηρείται./span/p /li/ul p style="margin-left: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p ullip style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Η αντίφαση επιλύεται στην τέταρτη μορφή, όπου τα μέσα επενέργειας στη φύση μεταβάλλονται /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"bλειτουργικά και μορφολογικά /b/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"και αποτελούν πλέον κυρίαρχη στιγμή στη διαδικασία εξασφάλισης αντικειμένων προς κατανάλωση. Αυτή η μορφή αλληλεπίδρασης με το φυσικό περιβάλλον συνιστά ιδιότυπα ανθρώπινη μορφή και προβάλλει από δύο πλευρές: Από την πλευρά της συμμετοχής σε αυτήν του ανθρώπου και από την πλευρά της εσωτερικής ενότητάς της με την κατανάλωση. Θεωρούμενη από την πρώτη πλευρά, συνιστά την /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"bεργασία/b/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;", ενώ θεωρούμενη από τη δεύτερη πλευρά συνιστά την /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"bπαραγωγή/b/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"./span/p /li/ul p style="margin-left: 0.64cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 0.64cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iΜπορούμε να δούμε ως αναγκαίες προϋποθέσεις εμφάνισης αυτής της ιδιότυπα ανθρώπινης μορφής αλληλεπίδρασης με το περιβάλλον, της εργασίας, την ανάπτυξη του εγκεφάλου και του ανθρώπινου νευρικού συστήματος εν συνόλω, την υποχώρηση των ενστίκτων, την απελευθέρωση και ανάπτυξη των χεριών, που προέκυψε από την όρθια στάση και τη δίποδη βάδιση, αλλά και την αγελαία μορφή συνύπαρξης των προγόνων του ανθρώπου (από την οποία θα προκύψει η κοινότητα) ώστε να υπάρχει η ικανότητα μετάδοσης εμπειρίας(αγωγή)./i/spansupspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"ia class="sdfootnoteanc" name="sdfootnote1anc" href="#sdfootnote1sym"sup1/sup/a/i/span/sup/p p style="text-indent: 0.64cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;" Συστατικά στοιχεία της εργασίας αποτελούν: ο άνθρωπος ως υποκείμενο της εργασίας, το αντικείμενο της εργασίας, τα μέσα της εργασίας, το αποτέλεσμα ή προϊόν της εργασίας. Η εργασία είναι η αλληλεπίδραση αυτών των συστατικών στοιχείων, τα οποία εκτός αυτής της ενότητας δεν υφίστανται ως τέτοια. Όχι μόνο δεν υφίστανται το καθένα χωριστά από τα υπόλοιπα , αλλά και αλληλοδημιουργούνται. Τυχόν μεταβολή του ενός οδηγεί, σε τελευταία ανάλυση, σε αντίστοιχη μεταβολή των υπολοίπων./span/p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;" /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iΜέσο της εργασίας/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;" είναι εκείνο /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iμε τη βοήθεια του οποίου/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;" ο άνθρωπος επενεργεί σε κάτι άλλο κατά ορισμένο τρόπο για την επίτευξη του σκοπού, για τη δημιουργία ενός αντικειμένου, κατάλληλου για την ικανοποίηση αναγκών. Το μέσο της εργασίας εκτός αυτής της ενότητας αποτελεί απλώς ένα αντικείμενο της φύσης (και αν στην περίπτωση αυτή επιδρά σε άλλο αντικείμενο, θα πρόκειται για φυσική επίδραση ενός φυσικού αντικειμένου επί ενός άλλου φυσικού αντικειμένου)./span/p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"i Αντικείμενο της εργασίας /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"είναι εκείνο /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iεπί του οποίου /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"ασκείται η επενέργεια με τη βοήθεια του μέσου της εργασίας κατά ορισμένο τρόπο για την επίτευξη του αποτελέσματος της εργασίας, για τη δημιουργία ενός αντικειμένου, κατάλληλου για την ικανοποίηση αναγκών. Εκτός αυτής της ενότητας το αντικείμενο της εργασίας περιπίπτει απλώς στην κατάσταση του αντικειμένου της φύσης./span/p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"i Τρόπος της εργασίας /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"είναι το /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iπώς/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;" ασκείται η επενέργεια επί του αντικειμένου της εργασίας με τη βοήθεια των μέσων εργασίας προς επίτευξη του αποτελέσματος, της εκπλήρωσης του σκοπού, της δημιουργίας αντικειμένου, κατάλληλου για την ικανοποίηση ανάγκης./span/p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 0.64cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"i Αποτέλεσμα της εργασίας, /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"ακριβώς ως αποτέλεσμα, είναι το /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iτι/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;" δημιουργείται μέσω της εργασίας με τη βοήθεια της επενέργειας των μέσων εργασίας επί του αντικειμένου εργασίας προς επίτευξη του σκοπού, της δημιουργίας αντικειμένου κατάλληλου για την ικανοποίηση μιας ανάγκης./span/p p style="text-indent: 0.64cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"i /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Τι είναι όμως ο σκοπός; Όπως αναφέρει ο Κ. Μαρξ: « Προϋποθέτουμε την εργασία με μια μορφή που ανήκει αποκλειστικά στον άνθρωπο. Η αράχνη κάνει δουλειές που μοιάζουν μ’ αυτές που κάνει ο υφαντής, και η μέλισσα με το χτίσιμο των κυττάρων της κερύθρας της ντροπιάζει κάμποσους ανθρώπους- αρχιτέκτονες. Αυτό όμως που ξεχωρίζει από τα πρίν το χειρότερο αρχιτέκτονα από την καλύτερη μέλισσα είναι ότι έχει κιόλας φτιάξει το κύτταρο στο κεφάλι του, προτού το φτιάξει στο κερί. Στο τέλος της εργασιακής διαδικασίας λαμβάνεται ένα αποτέλεσμα, το οποίο ήδη από την αρχή αυτής της διαδικασίας υπήρχε στην αντίληψη του ανθρώπου, δηλαδή ιδεατά. Ο άνθρωπος δεν αλλάζει μόνο τη μορφή αυτού που είναι δεδομένο από τη φύση. Εντός αυτού που είναι δεδομένο από τη φύση, υλοποιεί ταυτοχρόνως και τον συνειδητό του σκοπό, ο οποίος καθορίζει ως νόμος τον τρόπο και το χαρακτήρα της δράσης του και στον οποίο οφείλει να υποτάσσει τη βούλησή του». Η εν λόγω μαρξική περιγραφή του σκοπού προέρχεται από εκείνο το μέρος του «/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iΚεφαλαίου/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"», όπου ο Κ. Μαρξ, σύμφωνα με το ζητούμενο της έρευνάς του, ήταν απαραίτητο να προβεί σε ανάλυση της εργασίας ως /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"bδεδομένης /b/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"και όχι στην εμφάνισή της, μπορεί να δημιουργήσει την εντύπωση ότι η εργασία αρχίζει με τη σκοποθεσία. Αν όμως δούμε την εργασία εν γένει, /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"bστην αλληλεπίδραση όλων των συστατικών της στοιχείων/b/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;" (και ο σκοπός είναι ένα από αυτά) , αντιλαμβανόμαστε ότι η εργασιακή διαδικασία παίζει τον καθοριστικό ρόλο έναντι του σκοπού, ο οποίος προέρχεται από την ανάγκη και ανακύπτει με τη γέννηση της εργασίας. Ανακύπτει και διαμορφώνεται με την εμφάνιση και διαμόρφωση όλων των συστατικών στοιχείων της –κάθε συγκεκριμένης- εργασιακής διαδικασίας και επιδρά σε αυτήν και τα υπόλοιπα συστατικά της στοιχεία, όπως και δέχεται την επίδραση αυτών και τροποποιείται κατά την εξέλιξη της εργασιακής διαδικασίας. Ως προτρέχουσα σύλληψη του αποτελέσματος (ως παράσταση) , ο σκοπός είναι δυνητικός, ενώ πραγματικός γίνεται με τη μετατροπή του σε αποτέλεσμα. Ο πραγματικός σκοπός προϋποθέτει /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iτην ύπαρξη/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;" /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iτων αντίστοιχων υπόλοιπων συστατικών στοιχείων της εργασίας/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;" (αντικειμένου, μέσου, αλλά και ανθρώπου με κατάλληλες εργασιακές γνώσεις και δεξιότητες) και είναι πραγματικός μόνο εφόσον είναι εφικτός και υλοποιούμενος./spansupspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"a class="sdfootnoteanc" name="sdfootnote2anc" href="#sdfootnote2sym"sup2/sup/a/span/sup/p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 0.64cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;" Πέραν του ότι η εργασιακή δραστηριότητα συνιστά μετασχηματισμό του εξωτερικού αντικειμένου, με τη βοήθεια κατάλληλων μέσων, για την ικανοποίηση των αναγκών του ανθρώπου με τα προϊόντα της εργασίας, έχει ακόμα μία πλευρά: Συνιστά μετασχηματισμό υλοποιούμενο από ένα σύνολο ανθρώπων (δεδομένου ότι ο απομονωμένος άνθρωπος δεν μπορεί να επιβιώσει). Η ανάπτυξη της εργασιακής δραστηριότητας είναι ανέφικτη χωρίς την /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iκοινοποίηση /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"των ουσιωδών γνωρισμάτων του αντικειμένου, χωρίς την /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iσυλλογική χρήση- βελτίωση /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"του μέσου, κατά τον αντίστοιχο σε αυτό λειτουργικά και μορφολογικά /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iπροορισμό- τρόπο /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"επενέργειας. Το μέσο αποτελεί /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iκωδικοποιημένο συμπύκνωμα μορφών και τρόπων συλλογικής δραστηριότητας. /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Μέσω του διαμεσολαβητικού του χαρακτήρα (στη διαλεκτική σχέση μεταξύ υποκειμένου- αντικειμένου αλλά και των υποκειμένων προς άλληλα) , κατά την ανάπτυξη της εργασιακής δραστηριότητας, συνδέεται με την εμφάνιση και ανάπτυξη του «/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iδεύτερου συστήματος σήμανσης/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"», ως ιδιότυπης για τον άνθρωπο ανώτερης νευρικής λειτουργίας /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iμέσω σημείων, συμβόλων./i/spansupspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"ia class="sdfootnoteanc" name="sdfootnote3anc" href="#sdfootnote3sym"sup3/sup/a/i/span/sup/p p style="text-indent: 0.64cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;" Κατά το στάδιο της διαμόρφωσης της εργασιακής διαδικασίας, πηγή κίνησής της αποτελεί η αναγκαιότητα διατήρησης της ζωής των ανθρώπων, δηλαδή η αυτοανανέωση των βιολογικών, σωματικών αναγκών τους. Αυτοανανεούμενες οι βιολογικές, σωματικές ανάγκες εντός της διαδικασίας κατανάλωσης των προϊόντων της εργασίας, απαιτούν και ανανέωση αυτών των προϊόντων, επομένως και ανανέωση της εργασίας. Άρα η εργασία λειτουργεί /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"bως μέσο/b/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;" για την ικανοποίηση των βιολογικών αναγκών (που μετατρέπονται σε σκοπό της εργασίας) , οι οποίες προβάλλουν ως παγιωμένες και αμετάβλητες αφού ο άνθρωπος, ως βιολογικό είδος, δεν μεταβάλλεται ουσιωδώς. Έτσι και η εργασία υφίσταται στο μεγαλύτερο μέρος της /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iως επαναλαμβανόμενη,/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;" με κύριο στοιχείο την αύξηση της ποσότητας του αποτελέσματος, τη μαζική παραγωγή, ενώ η ποιοτική μεταβολή υπάρχει μόνο ως υπηγμένη στιγμή. /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iΜπορούμε να πούμε ότι η εργασία εδώ κινείται- αναπτύσσεται με βάση /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"ibεξωτερική πηγή κίνησης/b/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"i (τις βιολογικές ανάγκες), στο έδαφος της διαδικασίας από την οποία προέκυψε, την αλληλεπίδραση έμβιου όντος- φυσικού περιβάλλοντος, και όχι /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"ibεσωτερική/b/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"i, η οποία εδώ διαμορφώνεται./i/span/p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 0.64cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"i /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Όμως η ίδια η αναγκαιότητα επανάληψης της εργασιακής διαδικασίας οδηγεί στην εξέλιξή της, μέσω της προσπάθειας ανεύρεσης ενός, κατά το δυνατό, ομοιογενέστερου φυσικού υλικού για τα μέσα και τα αντικείμενα εργασίας. Έτσι εντός της εργασιακής διαδικασίας (στην αλληλεπίδραση όλων των συστατικών της στοιχείων) , μέσω της εμπειρίας και της συσσώρευσης γνώσεων περί του αντικειμένου και του μέσου εργασίας, αυτά μεταβάλλονται προς όλο και καθολικότερες μορφές, κυρίως όσον αφορά το μέσο· όσον αφορά το αντικείμενο, αυτό υπόκειται σε προκαταρτική επεξεργασία για να του δοθεί ομοιογένεια και να καταστεί λιγότερο ευμετάβλητο ως αντικείμενο της εργασίας (/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iμέσω αυτής της διαδικασίας έπεται και η αναγκαιότητα εμφάνισης της εκπαίδευσης, της επιστήμης και της τεχνολογίας). /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Οπότε η απλή επανάληψη μιας δεδομένης εργασιακής διαδικασίας κατά την παραγωγή αντικειμένων προς κατανάλωση, οδηγεί σε /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"bδιαμελισμό /b/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"της, σε σχηματισμό καινούργιων ειδών εργασίας, σε εργασία προς δημιουργία αντικειμένων προς κατανάλωση, σε εργασία προς δημιουργία μέσων και αντικειμένων της εργασίας, καθώς επίσης και σε εργασία προς δημιουργία του υποκειμένου της εργασίας (εκπαίδευση). Η περιπλοκή και η αύξηση της εργασίας αργά ή γρήγορα προσκρούουν στους περιορισμούς των δυνάμεων του μεμονωμένου ανθρώπου και οδηγούν στον καταμερισμό της εργασίας./span/p p style="text-indent: 0.64cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 0.64cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;" Πλέον όλα τα συστατικά στοιχεία της εργασίας, μεταβάλλονται λειτουργικά και μορφολογικά από την ίδια την εργασιακή διαδικασία (/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iσυμπεριλαμβανομένου και του /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"ibανθρώπου/b/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"), δεν είναι πλέον δοσμένα από τη φύση σε έτοιμη μορφή, «η /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iεργασιακή διαδικασία /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"μετασχηματίζει εναρμονίζοντας καθ’ομοίωσιν της [και υπέρ της] όλα τα συστατικά στοιχεία της εργασίας, γεγονός που σημαίνει ότι /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iσυγκροτεί αντίστοιχη εαυτής βάση, δηλαδή διαμορφώνεται, ωριμάζει/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"»./spansupspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"a class="sdfootnoteanc" name="sdfootnote4anc" href="#sdfootnote4sym"sup4/sup/a/span/supspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;" Η πηγή κίνησης της εργασίας είναι ακόμα εξωτερική ως προς την ίδια την εργασία (καθορίζεται από τις βιολογικές ανάγκες) και όριο ανάπτυξης της εργασίας, της παραγωγής, είναι το μέγιστο της ικανοποίησης των βιολογικών αναγκών του πληθυσμού./span/p p style="text-indent: 0.64cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;" Όπως αναφέραμε η εργασία διαμελίζει τα συστατικά της στοιχεία, αλλά και τα μεταβάλλει /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iλειτουργικά και μορφολογικά/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"· από την /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"bεξωτερική /b/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"τους διασύνδεση, ως έτοιμα- δοσμένα στοιχεία της φύσης, αποκτούν τώρα /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"bεσωτερική /b/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"διασύνδεση, ως προϊόντα της παρελθούσας εργασίας. /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iΕδώ μπορούμε να πούμε ότι η εργασία ωριμάζει. /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Ταυτοχρόνως, η ωριμότητα της εργασίας συνίσταται στην εδραίωση της δημιουργημένης από την ίδια την εργασία /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iσχετικής αυτοτέλειας, της απομόνωσης /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"των συστατικών στοιχείων της εργασίας, στα πλαίσια της εσωτερικής διασύνδεσής τους. Όσο γίνεται πιο διαμελισμένη και περίπλοκη ο άνθρωπος ωθείται όλο και περισσότερο εκτός της άμεσης διαδικασίας παραγωγής. « /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iΣυνεπώς, η ανάπτυξη της εργασίας ενέχει και την τάση αυτοκαταστροφής της εργασίας μέσω της ίδιας της ανάπτυξής της/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"»./spansupspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"a class="sdfootnoteanc" name="sdfootnote5anc" href="#sdfootnote5sym"sup5/sup/a/span/supspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"i /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;" /span /p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;" Στην ώριμη εργασία μορφοποιείται η /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"bεργασιακή ανάγκη, /b/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"η ανάγκη του ανθρώπου για εργασία χάριν της ίδιας της εργασίας. Η ανάγκη για εργασία χάριν της εργασίας υπάρχει και στα προγενέστερα στάδια, ως στιγμή όμως της εργασίας που γίνεται για την ικανοποίηση βιολογικών αναγκών. Στην ωριμότητά της, η εργασία χάριν της εργασίας (ως ανάγκη, ως αυτοσκοπός) συνιστά την κυρίαρχη στιγμή και αποτελεί ουσιαστικά /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"bκοινωνική ανάγκη/b/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;", αν και έχει και μια /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iβιολογική βάση, /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"κάποιες ιδιαζόντως ανθρώπινες φυσικές προϋποθέσεις, που αφορούν κυρίως τη διάρθρωση του εγκεφάλου, αλλά και των χεριών του ανθρώπου (εδώ έγκειται και η/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"i μορφολογική /i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"μεταβολή του ανθρώπου εντός της εργασιακής διαδικασίας). Η εργασία προβάλλει πλέον ως /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iανανεούμενη- αναπτυσσόμενη/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;" (και όχι ως επαναλαμβανόμενη) με κυρίαρχη την /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"bποιότητα/b/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;" του αποτελέσματος αλλά και της ίδιας της εργασιακής διαδικασίας. Η εργασία (αν υφίσταται πλέον ως εργασία), συνιστά /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"bδημιουργία/b/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;", χαρακτηρίζεται από την ενεργό, γόνιμη και απορρέουσα από τις ανάγκες της εποχής αφομοίωση ήδη υπάρχοντος πολιτισμικού πλούτου (γι’ αυτό και είναι καθολική δραστηριότητα) , είναι κάθε δραστηριότητα, είτε με τη μορφή της χειρωνακτικής εργασίας, είτε της επιστημονικής έρευνας, είτε της καλλιτεχνικής δημιουργίας, με στόχο την τελειοποίηση, /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iτην ομορφιά./i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;" «Το κύριο, το πλέον χαρακτηριστικό γνώρισμα της εργασίας, η οποία διεξάγεται χάριν της ανάγκης για εργασία είναι η δημιουργία κατά τους νόμους της ομορφιάς»./spansupspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"a class="sdfootnoteanc" name="sdfootnote6anc" href="#sdfootnote6sym"sup6/sup/a/span/supspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;" Όπως αναφέρει ο Κ. Μαρξ σ’ ένα απ’ τα πρώτα μεγάλα βήματα που έκανε στο δύσβατο μονοπάτι της επιστήμης: «Τα ζώα παράγουν μόνο προς μια κατεύθυνση, ενώ ο άνθρωπος παράγει καθολικά. Τα ζώα παράγουν μόνο κάτω από την πίεση της άμεσης φυσικής ανάγκης, ενώ ο άνθρωπος παράγει ακόμα κι όταν είναι ελεύθερος από τη φυσική ανάγκη και παράγει πραγματικά μόνο απελευθερωμένος από την ανάγκη αυτή. Τα ζώα παράγουν μόνο τον εαυτό τους, ενώ ο άνθρωπος αναπαράγει ολόκληρη τη φύση. Τα προϊόντα των ζώων ανήκουν άμεσα στα φυσικά τους σώματα, ενώ ο άνθρωπος είναι ελεύθερος απέναντι στο προϊόν του. Τα ζώα παράγουν σύμφωνα με τα πρότυπα και τις ανάγκες του είδους στο οποίο ανήκουν, ενώ ο άνθρωπος είναι ικανός να παράγει σύμφωνα με τα πρότυπα κάθε είδους και να επιβάλλει σε κάθε αντικείμενο το φυσικό του πρότυπο. Γι’ αυτό ο άνθρωπος παράγει- επίσης σύμφωνα με τους νόμους της ομορφιάς»/spansupspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"a class="sdfootnoteanc" name="sdfootnote7anc" href="#sdfootnote7sym"sup7/sup/a/span/sup/p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"span style="font-size:130%;"bΟΙ ΠΑΡΑΓΩΓΙΚΕΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΧΕΣΕΙΣ ΠΑΡΑΓΩΓΗΣ/b/span/span/p p style="margin-bottom: 0cm;"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"span style="font-size:130%;"ΓΕΝΙΚΑ /span/span /p p style="margin-bottom: 0cm;"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify" span style="font-family:Century Schoolbook, serif;" Οι άνθρωποι δεν μπορούν να ζήσουν χωρίς τροφή, ρούχα, κατοικία και άλλα υλικά αγαθά. Αυτά η φύση δεν τους τα δίνει σε έτοιμη μορφή. Για να τα αποκτήσουν, οι άνθρωποι πρέπει να εργαστούν. Η εργασία αποτελεί τη βάση της κοινωνικής ζωής, είναι φυσική αναγκαιότητα του ανθρώπου. Η εργασία είναι μια σκόπιμη δραστηριότητα με την οποία ο άνθρωπος προσαρμόζει τα αντικείμενα της φύσης και τα κάνει κατάλληλα για την ικανοποίηση των αναγκών του./span/p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Στη διαδικασία κάθε εργασίας ο άνθρωπος ξοδεύει σωματική, νευρική και πνευματική εργασία. Το αποτέλεσμα της εργασίας είναι τα χρήσιμα προϊόντα. Στη διαδικασία αυτή οι άνθρωποι μεταμορφώνουν τα αντικείμενα της φύσης ώστε να ικανοποιήσουν τις ανάγκες τους./span/p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify" span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Τα πράγματα με την βοήθεια των οποίων ο επιδρά στη φύση και προσαρμόζει τα αντικείμενά της για να τα καταναλώσει, ονομάζονται /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iμέσα εργασίας/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;". Στα μέσα εργασίας ιδιαίτερη θέση κατέχει το δραστήριο τους μέρος, τα /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iεργαλεία παραγωγής/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;": τα όργανα, οι συσκευές, τα μηχανήματα. Τα εργαλεία μπορεί κανείς να τα ονομάσει οστέινο και μυϊκό σύστημα της παραγωγής. Οι ιδιομορφίες των μέσων παραγωγής αποτελούν σπουδαιότατο διακριτικό γνώρισμα κάθε ιστορικής εποχής. Έτσι η εργασία με τα χέρια και οι απλές μηχανές χαρακτηρίζουν τις προκαπιταλιστικές εποχές. Η εμφάνιση ατμοκίνητων μηχανών αντιστοιχεί στην περίοδο γέννησης του καπιταλισμού. Η πλατιά χρησιμοποίηση της ηλεκτρικής ενέργειας και οι αυτόματες μηχανές την εποχή της ακμής./span/p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify" span style="font-family:Century Schoolbook, serif;" Ένα άλλο τμήμα των μέσων παραγωγής είναι οι σωλήνες, τα σκεύη, τα αγγεία, οι δεξαμενές κ.τ.λ δηλαδή το λεγόμενο αγγειακό σύστημα της παραγωγής. Τα παραγωγικά κτίρια, οι εγκαταστάσεις, οι συσκευές εξαερισμού, οι σιδηρόδρομοι, οι δρόμοι, οι διώρυγες κ.τ.λ αποτελούν επίσης μέσα εργασίας./span/p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify" span style="font-family:Century Schoolbook, serif;" Ρόλο μέσου εργασίας παίζει και /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iη γη/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;" σαν τόπος πάνω στον οποίο συντελείται η διαδικασία της εργασίας, σαν αποθήκη ορυκτών και γενικά σαν φορέας φυσικών ιδιοτήτων που στην παραγωγή προϊόντων(κυρίως αγροτικών). Στην εποχή μας αποκτούν όλο και περισσότερη σημασία ο ηλεκτρισμός, οι χημικές και φυσικές δυνάμεις, η πυρηνικές αντιδράσεις και άλλες δυνάμεις που χρησιμοποιούνται από τον άνθρωπο. Ένα άλλο στοιχείο απαραίτητο στη διαδικασία της εργασίας είναι(εκτός από τη σκόπιμη δραστηριότητα του ανθρώπου και τα μέσα εργασίας) τα /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iαντικείμενα της εργασίας/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;", δηλαδή τα πράγματα εκείνα προς τα οποία στρέφεται η ανθρώπινη εργασία, υλικά που υποβάλλονται σε κατεργασία. ¨Ένα μέρος των αντικειμένων της εργασίας υποβάλλεται σε μια προκαταρκτική διαδικασία.(πχ).Αυτά τα αντικείμενα της εργασίας ονομάζονται /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iπρώτες ύλες ή ακατέργαστα υλικά/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;". Εκτός από αυτά, στη διαδικασία της παραγωγής χρησιμοποιούνται και διαφόρων ειδών /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iβοηθητικές ύλες/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"( καύσιμα, υλικά συντήρησης)./span/p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify" span style="font-family:Century Schoolbook, serif;" Τα μέσα εργασίας και τα αντικείμενα εργασίας, με τη βοήθεια των οποίων οι άνθρωποι κατασκευάζουν τα πράγματα που τους είναι αναγκαία, ονομάζονται /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iμέσα παραγωγής/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"./span/p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify" span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Ωστόσο οι μηχανές , τα μέταλλα, και τα άλλα μέσα παραγωγής δεν μπορούν μόνα τους να δημιουργήσουν υλικά αγαθά. Για να παράγουν τέτοια αγαθά πρέπει να ενωθούν με την εργατική δύναμη του ανθρώπου. Με τον όρο /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iεργατική δύναμη/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;" εννοούμε τις σωματικές και πνευματικές ικανότητες του ανθρώπου, την επαγγελματική του πείρα και τις επαγγελματικές του συνήθειες, που τις χρησιμοποιεί για να δημιουργεί με την βοήθεια των μέσων παραγωγής υλικά αγαθά τα οποία ικανοποιούν ανάγκες του. Μόνο ο άνθρωπος μπορεί να κατασκευάσει, χειριστεί και δώσει κίνηση στα εργαλεία και να οργανώσει την υλική παραγωγή. /span /p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify" span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Τα μέσα παραγωγής μαζί με την εργατική δύναμη των ανθρώπων αποτελούν τις /spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;"iπαραγωγικές δυνάμεις της κοινωνίας/i/spanspan style="font-family:Century Schoolbook, serif;". Είναι τα μέσα παραγωγής που δημιούργησε η κοινωνία, κατά πρώτο λόγο τα εργαλεία και οι άνθρωποι που παράγουν τα μέσα διαβίωσης. Η ανάπτυξη και η τελειοποίηση των παραγωγικών δυνάμεων οδηγούν στη διεύρυνση της εξουσίας του ανθρώπου πάνω στις δυνάμεις της φύσης, αποτελούν τη βάση της ανθρώπινης κοινωνίας./span/p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify" span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Η αποφασιστική δύναμη της κοινωνίας είναι ο άνθρωπος. Οι άνθρωποι όχι μόνο χρησιμοποιούν τα μέσα παραγωγής, αλλά και τα δημιουργούν. Οι που είναι ικανοί για εργασία και βάζουν σε κίνηση τα μέσα παραγωγής, αποτελούν το κύριο στοιχείο των παραγωγικών δυνάμεων./span/p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Οι άνθρωποι ποτέ δεν παρήγαγαν υλικά αγαθά ο καθένας μόνος του. Ακόμα και στην πρωτόγονη κοινωνία οι άνθρωπο κυνηγούσαν όλοι μαζί, καλλιεργούσαν τη γη από κοινού. Στις σύγχρονες βιομηχανίες ο αριθμός των εργατών ανέρχεται σε κάποιες χιλιάδες. Κάθε βιομηχανική επιχείρηση παίρνει πρώτες ύλες και διάφορα άλλα υλικά από δεκάδες και όχι σπάνια από εκατοντάδες άλλες επιχειρήσεις. Έτσι παραδείγματος χάρη, τα εργοστάσια αυτοκινήτων έχουν εκατοντάδες προμηθευτές. Η εργασία των ανθρώπων έχει πάντα κοινωνικό χαρακτήρα./span/p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify" span style="font-family:Century Schoolbook, serif;" Στο προτσές της παραγωγής, της ανταλλαγής, της διανομής και της κατανάλωσης των υλικών αγαθών, οι άνθρωποι έρχονται, αναπόφευκτα και ανεξάρτητα από τη συνείδηση τους, σε καθορισμένες κοινωνικές σχέσεις μεταξύ τους οι οποίες ονομάζονται παραγωγικές σχέσεις. Στην παραγωγή οι άνθρωποι δεν έρχονται σε επαφή μόνο με τη φύση. Οι άνθρωποι δεν μπορούν να παράγουν αν κατά ένα ορισμένο τρόπο δεν ενωθούν για να δράσουν από κοινού και να ανταλλάξουν αμοιβαία τις δραστηριότητές τους. Για να παράγουν, δημιουργούν μεταξύ τους κάποιους δεσμούς και σχέσεις και μόνο μέσα σε αυτά τα πλαίσια υπάρχει η σχέση τους με τη φύση, συντελείται η παραγωγή./span/p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Βάση των παραγωγικών σχέσεων οποιασδήποτε κοινωνίας είναι η ιδιοκτησία των μέσων παραγωγής. Στο καπιταλιστικό σύστημα τέτοια βάση είναι η ατομική καπιταλιστική ιδιοκτησία στα μέσα παραγωγής. /span /p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Από τον χαρακτήρα των μέσων παραγωγής εξαρτάται και η διανομή των προϊόντων της εργασίας. Στον καπιταλισμό τα προϊόντα της εργασίας πρώτα απ όλα προς το συμφέρον των καπιταλιστών./span/p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Οι άνθρωποι εφόσον η εργασία τους έχει κοινωνικό χαρακτήρα, ανταλλάσσουν μεταξύ τους τα προϊόντα της εργασίας. Ο χαρακτήρας της ανταλλαγής, το ποιος ανταλλάσσει και το τι ανταλλάσσει , - όλα αυτά εξαρτώνται επίσης από τη μορφή της ιδιοκτησίας , από το χαρακτήρα της ιδιοποίησης των αποτελεσμάτων της εργασίας. Τα προϊόντα της εργασίας χάρη στη διανομή και την ανταλλαγή μπαίνουν στη σφαίρα της κατανάλωσης./span/p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify" span style="font-family:Century Schoolbook, serif;" Έτσι οι παραγωγικές σχέσεις αποτελούνται από τις σχέσεις των ανθρώπων στη διαδικασία της παραγωγής, της διανομής, της ανταλλαγής και της κατανάλωσης. Βάση των σχέσεων αυτών είναι η ιδιοκτησία των μέσων παραγωγής. Και βέβαια αυτές τις παραγωγικές σχέσεις, το κοινωνικό σύστημα της παραγωγής είναι που μελετάει η πολιτική οικονομία./span/p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Οι παραγωγικές σχέσεις συνδέονται αδιάρρηκτα με τις παραγωγικές δυνάμεις και αποτελούν μαζί τους τον κοινωνικό τρόπο παραγωγής./span/p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Η ανάπτυξη των παραγωγικών δυνάμεων και κατά πρώτο λόγο η τελειοποίηση των εργαλείων της εργασίας οδηγεί αναπόφευκτα στην αντικατάσταση των παλιών παραγωγικών σχέσεων από νέες. Οι παραγωγικές σχέσεις με την σειρά τους ασκούν επίδραση στις παραγωγικές δυνάμεις. Όταν οι σχέσεις αυτές είναι καθυστερημένες εμποδίζουν την αύξηση και την τελειοποίηση της παραγωγής, ενώ όταν είναι προοδευτικές, προωθούν την παραγωγή, επιταχύνουν την ανάπτυξή της. /span /p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Το σύνολο των παραγωγικών σχέσεων, το σύστημα τους αποτελεί το κοινωνικό σύστημα της παραγωγής, την οικονομική βάση της κοινωνίας. Πάνω σε αυτή τη βάση εμφανίζονται και αναπτύσσονται οι πολύμορφες κοινωνικές σχέσεις, ιδέες και οι θεσμοί και οργανώσεις που αντιστοιχούν σ’ αυτές τις ιδέες σχηματίζουν το εποικοδόμημα της κοινωνίας. Ο τρόπος της παραγωγής, το κοινωνικό του σύστημα και εποικοδόμημα συνδέονται αδιάσπαστα μεταξύ τους. Γι’ αυτό κάθε κοινωνία αποτελεί έναν ολοκληρωμένο κοινωνικό- οικονομικό σχηματισμό./span/p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify" /p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify" span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"bΗ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ ΣΑΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΕΞΈΛΙΞΗΣ ΚΑΙ ΝΟΜΟΤΕΛΕΙΑΚΗΣ ΑΝΤΙΚΑΤΑΣΤΑΣΗΣ ΤΩΝ ΚΟΙΝΩΝΙΚΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΩΝ. Η ΣΗΜΑΣΊΑ ΤΗΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ/b/span/p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Η ιστορία γνωρίζει ως γνωστόν πέντε κοινωνικοοικονομικούς σχηματισμούς (σχέσεις παραγωγής) που αντικατέστησαν διαδοχικά ο ένας τον άλλον: πρωτόγονο κοινοτικό, δουλοκτητικό φεουδαρχικό, καπιταλιστικό και σοσιαλιστικό./span/p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"bΠΡΩΤΟΓΟΝΟΣ ΚΟΙΝΟΤΙΚΟΣ ΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ/b/span/p p style="margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Θα μπορούσαμε να πούμε ότι η ιστορία της κοινωνίας αρχίζει με την εμφάνιση του ανθρώπου του οποίου σπουδαιότερη ιδιομορφία είναι η ικανότητα να χρησιμοποιεί εργαλεία εργασίας. Η εργασία κατέχει πρωτεύουσα θέση στη διάπλαση και ανάπτυξη του ανθρώπου. Στη διαδικασία της εργασίας διαμορφώθηκε ο ίδιος ο άνθρωπος, εμφανίστηκαν και αναπτύχθηκαν οι μορφές της κοινωνικής οργάνωσης του./span/p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Ιστορικά πρώτη, κατώτερη μορφή οργάνωσης των ανθρώπων υπήρξε ο πρωτόγονος κοινοτικός σχηματισμό, που κράτησε δεκάδες χιλιάδες χρόνια. Στη διάρκεια αυτής της μακρόχρονης περιόδου ο άνθρωπος κατάφερε να περάσει από την χρησιμοποίηση των έτοιμων αντικειμένων της φύσης- ραβδί και πέτρα- στην κατασκευή των πρωτόγονων εργαλείων παραγωγής. Στην αρχή επρόκειτο για χοντροκομμένα εργαλεία από πέτρα, κόκαλα, ξύλο, κέρατα (πέλεκεις, μαχαίρια, σμίλες, ξύστρες, κοντάρια και δόρατα, αγκίστρια για ψάρεμα). Με τον καιρό όμως αυτά τα εργαλεία τελειοποιήθηκαν, ύστερα από επιμελή επεξεργασία. Εμφανίστηκαν μάλιστα καινούργια εργαλεία, μέσα εργασίας: το τόξο και τα βέλη, οι βάρκες, τα έλκηθρα κλπ. Ο άνθρωπος ανακάλυψε τη φωτιά που είχε τεράστια σημασία για την ανάπτυξη της ανθρωπότητας./span/p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Με την τελειοποίηση των εργαλείων, αναπτυσσόταν, τελειοποιούταν και η παραγωγική δραστηριότητα των ανθρώπων. Από τη συγκομιδή των έτοιμων προϊόντων της φύσης(φαγώσιμοι καρποί, φρούτα και χορταρικά), ο άνθρωπος πέρασε στην τεχνητή καλλιέργεια των φυτών, στη γεωργία, κι από το κυνήγι άγριων ζώων κατέληξε στην εξημέρωση τους, στην κτηνοτροφία./span/p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Το πολύ χαμηλό επίπεδο των παραγωγικών δυνάμεων στο πρωτόγονο κοινοτικό σύστημα υπαγόρευσε και τις αντίστοιχες σχέσεις παραγωγής. Βάση τους στάθηκαν η κοινοτική ιδιοκτησία στα μέσα παραγωγής της εποχής εκείνης και οι συνδεόμενες με αυτή σχέσεις συνεργασίας και αλληλοβοήθειας των ανθρώπων. Οι σχέσεις αυτές καθορίζονταν από το ότι η αντίσταση στα ισχυρά στοιχεία της φύσης με τα πρωτόγονα εργαλεία παραγωγής ήταν μόνο από κοινού δυνατή./span/p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Οι άνθρωποι ζούσαν στην πρωτόγονη κοινωνία κατά ομάδες-κοινότητες γενών, με μόνο κριτήριο προσχώρησης σ’ αυτές τους συγγενικούς δεσμούς. Καλλιεργούσαν μαζί την κοινοτική γη με τα κοινά εργαλεία, είχαν κοινή κατοικία που τους προστάτευε από την κακοκαιρία και τα άγρια θηρία. Τα προϊόντα που πορίζονταν τα μοίραζαν ισότιμα. Εξαιτίας του χαμηλού επιπέδου των παραγωγικών δυνάμεων, στα μέλη της πρωτόγονης κοινότητας αναλογούσαν τόσο ελάχιστα προϊόντα που αρκούσαν μόνο για την επιβίωσή τους. Για ιδιοποίηση δεν έμεινε τίποτε. Γι’ αυτό δεν υπήρχε ιδιοκτησία και τάξεις./span/p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"
br //p p style="text-indent: 1.27cm; margin-bottom: 0cm;" align="justify"span style="font-family:Century Schoolbook, serif;"Ωστόσο και στις συνθήκες της πρωτόγονης κοινωνίας οι παραγωγικές δυνάμεις αναπτύσσονταν αδιάκοπα, βέβαια, με βραδείς ρυθμούς. Τελειοποιούνταν τα μέσα της εργασίας, πλουτιζόταν η παραγωγική πείρα των ανθρώπων. Μεγάλο άλμα στην ανάπτυξη της παραγωγής, υπήρξε το πέρασμα από τα πέτρινα εργαλεία στα μεταλλικά. Τα καινούργια εργαλεία-το αλέτρι με μεταλλικό υνί, το χάλκινο τσεκούρι και άλλα- έκαναν την εργασία αποδοτικότερη. Στάθηκε δυνατή η ευρύτερη ενασχόληση μα τη γεωργία και την κτηνοτροφία. Προέκυψε ο πρώτος μεγάλος καταμερισμός εργασίας: ο δια χωρισμός της γεωργίας από την κτηνοτροφία. Λίγο αργότερα έγινε ανεξάρτητος κλάδος της παραγωγής η βιοτεχνία(κατασκευή εργαλείων
Περισσότερα... »